De meeste digitale spiegelreflexen (en alle compactcamera’s) bieden tegenwoordig een Auto-ISO stand. Hoewel het beter is om alle instellingen in eigen hand te houden, worden de mogelijkheden voor gevorderd gebruik vaak onderschat. Auto-ISO is niet alleen handig voor beginners.

In de automatische stand van je camera zal de lichtgevoeligheid van de sensor (ISO) automatisch door de camera worden bepaald, net zoals de sluitertijd en het diafragma. Is er genoeg licht, dan zal de camera een lage lichtgevoeligheid kiezen, zoals ISO 100 of 200 en bij weinig licht zal dat opgeschroefd worden naar ISO 400 en hoger. Vooral wanneer de flits uitstaat, zal de lichtgevoeligheid flink opgevoerd worden om het beperkte licht te compenseren.

Ruis
Met een hoge lichtgevoeligheid kun je zonder probleem uit de hand blijven fotograferen. Maar vanaf ISO 800 en hoger krijg je wel te maken met een vervelen neveneffect: ruis. Voor hogere ISO’s wordt de gevoeligheid van de sensor versterkt, zodat hij bij weinig licht toch nog details kan registeren. Door de signaalversterking ontstaat ruis, zowel in de vorm van grovere details als gekleurde pixels die willekeurig op de foto opduiken. Deze afwijkende pixels vallen het meeste op met een donkere achtergrond. Soms zijn ook strepen te zien (dat wordt ‘banding’ genoemd).

Een uitsnede van een identieke foto met twee verschillende lichtgevoeligheden; boven ISO 100, onder ISO 1600. Te hoge ISO-standen leiden tot ruis, verlies van detail en banding (zie de streepvorming in de zwarte achtergrond).

ISO niet hoger dan noodzakelijk
Het is dus zaak om ruis zoveel mogelijk te beperken. Dit kun je doen continu mee te denken met de camera. Wil je in het donker fotograferen, gebruik dan eventueel een statief zodat je lagere ISO-waarden kunt gebruiken. Is het fotografen met hoge ISO’s noodzakelijk, let er dan op dat de camera dit op een acceptabel niveau doet. De ene camera produceert al storende ruis op ISO 400, terwijl de andere probleemloos op ISO 1600 gebruikt kan worden (dat verschilt sterk per merk en type). Controleer welke stand voor jou nog acceptabel is en zorg ervoor dat de lichtgevoeligheid hier niet bovenuit komt (stel de ISO-waarde eventueel handmatig in). Als je handmatig werkt, vergeet dan niet om de ISO-waarde terug te zetten (niets is erger dan in de volle zon te fotograferen met ISO 1600).

Auto-ISO
Gevorderde fotograferen houden het liefst alles in de hand, dus ook de ISO-waarde. Maar toch kan Auto-ISO erg handig zijn in bepaalde situaties. Bijvoorbeeld wanneer je fotografeert in een omgeving met grote contrast- en lichtverschillen. Denk bijvoorbeeld aan een voetbalwedstrijd, waarbij een deel van het veld in de felle zon staat en een ander deel in de schaduw. Beide delen vragen eigenlijk om afzonderlijke instellingen, maar dat is lastig tenzij je met twee camera’s werkt. Auto ISO kan hierop inspelen, zodat de waarden voor de sluitertijd en het diafragma nagenoeg gelijk kunnen blijven. Soms kun je zelfs instellen wanneer de camera Auto-ISO mag gebruiken, bijvoorbeeld alleen wanneer de sluitertijden onder de 1/100e seconde dreigen te geraken (en soms kun je ook een maximale ISO-waarde). Auto-ISO is dus niet alleen iets voor consumentencamera’s, ook professionele modellen als de Nikon D3 en de Canon 1D Mark III beschikken hierover. De stand is erg handig, maar let er op dat de lichtgevoeligheid niet hoger wordt dan noodzakelijk.

Deze foto kon uit de hand gemaakt worden gemaakt dankzij ISO 1600. Ruis is minimaal aanwezig.

Stem of voeg toe aan :

Dit artikel werd aangemaakt op Wednesday 16 April 2008 om 20:27 en werd geplaatst in artikel, camera's, fotografie. U kunt de reacties van dit artikel volgen via de RSS 2.0 feed. Je kan een reactie plaatsen, of een trackback doen van je eigen site.